Мәзір
МАЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ ЖӘНЕ ВЕТЕРИНАРИЯ

БИЕЛЕРДІ МЕХАНИКАЛАНДЫРЫЛҒАН САУУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ОҢТАЙЛЫ ӘДІСІМЕН СҮТ ЖЫЛҚЫ ШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ЗООТЕХНИКАЛЫҚ ІС-ШАРАЛАРДЫ ЖҮРГІЗУ ЖҮЙЕСІН ӘЗІРЛЕУ

Толыбек Рзабаев 1 , Серікбай Рзабаев 1 , Қалыбек Рзабаев 2

1 ЖШС "Ақтөбе ауыл шаруашылық тәжірибе станциясы"; 2 ШС "Ақтөбе ауыл шаруашылық тәжірибе станциясы"

doi.org/10.37884/2-2023/04 Бет. 43-51 Қабылданды 03.04.2023 Жарияланды 29.06.2023

Аңдатпа

Бұл мақалада Ақтөбе облысы жағдайындағы маусымдық фермаларда бие сүтін өндіруде механикаландырылған өндірістік процесті тиімді басқару модельдері келтірілген.

Зерттеудің мақсаты: - бие сүтін өндірудің заманауи технологияларын пайдалана отырып, биелердің жоғары сүтті топтарын қалыптастырудың технологиялық тәсілдерін әзірлеу.     ҒЗЖ жүргізу барысында Көшім және Мұғалжар биелерінің сүт өнімділігі зерттелді. Таңдаудың негізгі параметрлері: тұқымы, биелерді ұстау және Сауу әдістері, ферманың мөлшері, бөлінулердің, шатырлардың, биелерді саууға арналған жабдықтар мен алаңдардың болуы.

Маусымдық қымыз фермалары үшін бие сауу маусымын ұйымдастырудың оңтайлы процесі үшін зерттеулер жүргізу нәтижесінде біз мынадай зоотехникалық іс-шараларды әзірледік, олардың уақтылы орындалуы тиімдірек сүт өндіру шарттарының бірі ретінде машиналық саууды қолдана отырып, биелердің биологиялық ерекшеліктерін ескере отырып, бие сүтін өндірудің өндірістік процесі барысында барынша оңтайлы нәтиже береді.

Зерттеулердің жаңалығы-Ақтөбе облысы жағдайындағы маусымдық фермаларда бие сүтін өндірудегі өндірістік процесті басқарудағы биелерді машинамен сауу үдерістерін механикаландыру элементтерін (сауу қондырғысы, сауу үшін бөлу, сосун Құлындарын тамақтандыруға арналған алаң) енгізе отырып, тиімді технологияның моделі болып табылады. Биелердің жоғары сүтті топтарын қалыптастырудың технологиялық тәсілдері және Көшім және Мұғалжар тұқымдарының сүт өнімділігін және жайылым жағдайында бие сүтінің қасиеттерін зерттеу әзірленді. 

Жұмыстың ғылыми және практикалық маңыздылығы табын жылқы шаруашылығы аудандарында маусымдық өндіріс кезінде бие сүтін өндіруде өндірістік процесті басқаруда тиімді технология моделін енгізу биелерді саууды толық механикаландыруға, сүт жылқы шаруашылығы қызметкерлерінің еңбек өнімділігін арттыруға мүмкіндік береді.  Жылқы шаруашылығы аудандарында маусымдық фермаларды ұйымдастыру саланың резервтерін барынша толық пайдалануға және емдеу мекемелері мен тұрғындардың бие сүтіне деген қажеттілігін айтарлықтай қанағаттандыруға мүмкіндік береді.

жылқы шаруашылығы, технология, тұқым, сүт, сауу процесі, бие сүті, тиімділік, өнімділік

01 Кіріспе

Мақаланың толық мәтіні оң жақ панельде PDF форматында жүктеу үшін қолжетімді.

02 Әдебиеттер тізімі

  1. 1 Канарейкина С.Г. Лечебно-профилактические свойства кобыльего молока [Текст]/ С.Г. Канарейкина //Вестник мясного скотоводства. Оренбург – 2016.- № 3(95) С. 99-103.
  2. 2. Канарейкина С.Г. Кобылье молоко – ценное пищевое сырьё [Текст]/ С.Г. Канарейкина // Зоотехния. 2010.- № 11. С. 22-23.
  3. 3. Канарейкина С.Г. Кобылье молоко – перспективное сырьё для йогурта [Текст]/ С.Г. Канарейкина //Ж. Коневодство и конный спорт.- 2011.- № 1. С. 30-31.
  4. 4. Симоненко Е.С. Перспективы использования кобыльего молока для создания продуктов [Текст] / Е.С. Симоненко С.В., Хованова Ю.С // Международный научно-исследовательский журнал Екатеринбург, 2021.С. 157-162. DOI: https://doi.org/10.23670/IRJ.2021.114.12.026
  5. 5 Рзабаев С. Рекомендации по развитию продуктивного табунного коневодства Актюбинской области [Текст]/ С. Рзабаев, Т.С. Рзабаев, К.С. Рзабаев// Брошюра г. Актобе 2016г, Изд. ТОО ИПЦ «Кокжиек», -30 с
  6. 6 Акимбеков А.Р. Коневодство, учебное пособие [Текст] / А.Р. Акимбеков, Д.А. Баймуханов, Ю.А. Юлдашбаев, В.А. Демин, К.Ж. Исхан. – Москва, Курс Инфра-М,2018
  7. 7 Рзабаев С. Разработка эффективных технологий в отрасли продуктивного коневодства [Текст]/ С. Рзабаев, Т.С. Рзабаев, К.С. Рзабаев //Отчет о НИР, заключительный, 2019 – Алматы, 2019 - 119 с
  8. 8. Барминцев Ю.Н. Мясное и молочное коневодство [Текст] / Ю.Н. Барминцев - Издат. Колос.М., 1973. – 156 с
  9. 9 Сайгин И.А. Зоотехнические основы молочного коневодства [Текст] / И.А. Сайгин // дисс. д-ра с.х.н. - Уфа, 1962- С. 293.
  10. 10 Сайгин И.А. Кобылье молоко, его использование для кумысолечения [Текст] / И.А. Сайгин - М.: Россельхозиздат, 1967.- 184 с

Дәйексөз келтіру сілтемелері

[1]2023. БИЕЛЕРДІ МЕХАНИКАЛАНДЫРЫЛҒАН САУУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ОҢТАЙЛЫ ӘДІСІМЕН СҮТ ЖЫЛҚЫ ШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ЗООТЕХНИКАЛЫҚ ІС-ШАРАЛАРДЫ ЖҮРГІЗУ ЖҮЙЕСІН ӘЗІРЛЕУ. Izdenister natigeler. 2 (98) (Jun. 2023), 43–51. DOI:https://doi.org/10.37884/2-2023/04.
(1)БИЕЛЕРДІ МЕХАНИКАЛАНДЫРЫЛҒАН САУУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ОҢТАЙЛЫ ӘДІСІМЕН СҮТ ЖЫЛҚЫ ШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ЗООТЕХНИКАЛЫҚ ІС-ШАРАЛАРДЫ ЖҮРГІЗУ ЖҮЙЕСІН ӘЗІРЛЕУ. Izdenister natigeler 2023, No. 2 (98), 43-51. https://doi.org/10.37884/2-2023/04.
БИЕЛЕРДІ МЕХАНИКАЛАНДЫРЫЛҒАН САУУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ОҢТАЙЛЫ ӘДІСІМЕН СҮТ ЖЫЛҚЫ ШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ЗООТЕХНИКАЛЫҚ ІС-ШАРАЛАРДЫ ЖҮРГІЗУ ЖҮЙЕСІН ӘЗІРЛЕУ. (2023). Izdenister Natigeler, 2 (98), 43-51. https://doi.org/10.37884/2-2023/04
БИЕЛЕРДІ МЕХАНИКАЛАНДЫРЫЛҒАН САУУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ОҢТАЙЛЫ ӘДІСІМЕН СҮТ ЖЫЛҚЫ ШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ЗООТЕХНИКАЛЫҚ ІС-ШАРАЛАРДЫ ЖҮРГІЗУ ЖҮЙЕСІН ӘЗІРЛЕУ. Izdenister natigeler, [S. l.], n. 2 (98), p. 43–51, 2023. DOI: 10.37884/2-2023/04. Disponível em: https://journal.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/264. Acesso em: 15 sep. 2026.
“БИЕЛЕРДІ МЕХАНИКАЛАНДЫРЫЛҒАН САУУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ОҢТАЙЛЫ ӘДІСІМЕН СҮТ ЖЫЛҚЫ ШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ЗООТЕХНИКАЛЫҚ ІС-ШАРАЛАРДЫ ЖҮРГІЗУ ЖҮЙЕСІН ӘЗІРЛЕУ”. 2023. Izdenister Natigeler, no. 2 (98) (June): 43-51. https://doi.org/10.37884/2-2023/04.
“БИЕЛЕРДІ МЕХАНИКАЛАНДЫРЫЛҒАН САУУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ОҢТАЙЛЫ ӘДІСІМЕН СҮТ ЖЫЛҚЫ ШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ЗООТЕХНИКАЛЫҚ ІС-ШАРАЛАРДЫ ЖҮРГІЗУ ЖҮЙЕСІН ӘЗІРЛЕУ” (2023) Izdenister natigeler, (2 (98), pp. 43–51. doi:10.37884/2-2023/04.
[1]“БИЕЛЕРДІ МЕХАНИКАЛАНДЫРЫЛҒАН САУУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ОҢТАЙЛЫ ӘДІСІМЕН СҮТ ЖЫЛҚЫ ШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ЗООТЕХНИКАЛЫҚ ІС-ШАРАЛАРДЫ ЖҮРГІЗУ ЖҮЙЕСІН ӘЗІРЛЕУ”, Izdenister natigeler, no. 2 (98), pp. 43–51, Jun. 2023, doi: 10.37884/2-2023/04.
“БИЕЛЕРДІ МЕХАНИКАЛАНДЫРЫЛҒАН САУУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ОҢТАЙЛЫ ӘДІСІМЕН СҮТ ЖЫЛҚЫ ШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ЗООТЕХНИКАЛЫҚ ІС-ШАРАЛАРДЫ ЖҮРГІЗУ ЖҮЙЕСІН ӘЗІРЛЕУ”. Izdenister Natigeler, no. 2 (98), June 2023, pp. 43-51, https://doi.org/10.37884/2-2023/04.
“БИЕЛЕРДІ МЕХАНИКАЛАНДЫРЫЛҒАН САУУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ОҢТАЙЛЫ ӘДІСІМЕН СҮТ ЖЫЛҚЫ ШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ЗООТЕХНИКАЛЫҚ ІС-ШАРАЛАРДЫ ЖҮРГІЗУ ЖҮЙЕСІН ӘЗІРЛЕУ”. Izdenister natigeler, no. 2 (98) (June 29, 2023): 43–51. Accessed September 15, 2026. https://journal.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/264.
1.БИЕЛЕРДІ МЕХАНИКАЛАНДЫРЫЛҒАН САУУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ОҢТАЙЛЫ ӘДІСІМЕН СҮТ ЖЫЛҚЫ ШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ЗООТЕХНИКАЛЫҚ ІС-ШАРАЛАРДЫ ЖҮРГІЗУ ЖҮЙЕСІН ӘЗІРЛЕУ. Izdenister natigeler [Internet]. 2023 Jun. 29 [cited 2026 Sep. 15];(2 (98):43-51. Available from: https://journal.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/264
1.БИЕЛЕРДІ МЕХАНИКАЛАНДЫРЫЛҒАН САУУДЫ ҰЙЫМДАСТЫРУДЫҢ ОҢТАЙЛЫ ӘДІСІМЕН СҮТ ЖЫЛҚЫ ШАРУАШЫЛЫҒЫНДА ЗООТЕХНИКАЛЫҚ ІС-ШАРАЛАРДЫ ЖҮРГІЗУ ЖҮЙЕСІН ӘЗІРЛЕУ. Izdenister natigeler. 2023;(2 (98):43-51. doi:10.37884/2-2023/04